واتراستاپ پی وی سی (pvc) چیست و چگونه نصب می‌شود؟

واتراستاپ پی وی سی (pvc) چیست؟

واتراستاپ پی وی سی (pvc) نوعی نوار پلاستیکی انعطاف‌پذیر است که در برابر آب و مواد شیمیایی مقاوم است. این نوار آببند با بهترین مواد اولیه PVC  (پلی وینیل کلراید) ساخته شده است و درز بتن را در برابر نفوذ آب، ایمن سازی می‌کند.

نفوذ آب در درزهای اجرایی و انبساطی بتن ریزی شده یکی از معضلات همیشگی سازه‌های در تماس با آب بوده است. این فرآیند باعث تخریب سازه بتنی و کاهش مقاومت آن می‌شود. به همین دلیل استفاده از نوارهای واتراستاپ پی وی سی امری ضروری و رایج در سازه‌های آبی است و امروزه به طور گسترده استفاده می‌شود.

این نوارها در عرض‌های 15 – 17 – 20 – 22 – 30 – 40 – 50 سانتی‌متر، ضخامت 2الی 8 میلی‌متر و رول‌های 25متری توسط شرکت شیمیایی بتن پلاست تولید می‌شوند و انواع مختلفی برای کاربردهای متفاوت دارند.

استفاده از این نوارهای آببندی مزیت‌هایی از جمله افزایش عمر مفید سازه و کاهش هزینه‌های تعمیر را دارد اما اگر به درستی نصب نشوند ممکن است عملکرد مناسبی نداشته باشند.

در ادامه این مقاله به بررسی بیشتر این نوارها و روش نصب صحیح آن‌ها می‌پردازیم.

بیشتر بدانید؛ واتراستاپ چیست؟

انواع واتراستاپ پی وی سی

1. واتر استاپ دیواری تخت "مناسب برای درزهای اجرایی و قطع بتن‌ریزی"

در بعضی پروژه‌ها برای جلوگیری از نفوذ نم و رطوبت از خارج به درون سازه، از نوارهای آب بند استفاده می‌شود. در این نوع سازه‌ها، مانند استخر آب وجود ندارد و معمولاً محلی برای نگهداری گندم و آرد است که در صورت نفوذ نم خراب می‌شود. به همین دلیل برای درزهای قطع بتن این سازه‌ها که به نام "درزهای اجرایی" معروف هستند، از واتراستاپ پی وی سی دیواری تخت استفاده می‌شود.

2. واتر استاپ دیواری حفره دار "مناسب برای درزهای انقباضی، انبساطی و ژوئن‌ها"

در سازه‌های بتنی که در معرض فشارهای هیدرواستاتیکی آب و مایعات هستند، انقباض و انبساط سازه‌ای اتفاق می‌افتد. در این سازه‌ها برای نقاط قطع بتن ریزی، به نوعی نوار واتراستاپ نیاز است که در برابر این فشارها مقاوم باشد. به همین دلیل نوار pvc آب‌بند‌های حفره دار که به خوبی جوابگوی این نیاز هستند، تولید شده‌اند.

3. واتر استاپ دمبلی تخت "مناسب برای آب بندی درزهای اجرایی با فشار استاتیکی بالا"

در برخی پروژه‌ها به دلیل حجم بتن‌ریزی، نوع سازه و.. فشارهای استاتیکی بالایی وجود دارد که ممکن است باعث پارگی نوار واتر استاپ شود. به همین دلیل به نواری با لبه قوی‌تر نسبت به نوع معمولی نیاز داریم. واتراستاپ دمبلی تخت به صورت دو طرف آج‌دار و همراه با لبه‌های دایره‌ای (دمبلی) ساخته شده است. این نوع نوار پی وی سی به دلیل وجود لبه‌های مقاوم، در برابر پارگی مستحکم است و نسبت به سایر واتر استاپ‌ها راحت‌تر متصل می‌شود.

4. واتر استاپ دمبلی حفره دار "مناسب برای درزهای انبساطی با فشار استاتیکی بالا"

در سازه‌هایی مانند که فشار هیدرواستاتیکی (انقباض و انبساط سازه‌ای) و فشار استاتیکی ( به دلیل حجم بتن‌ریزی و نوع سازه) همزمان باهم وجود دارد، از این نوار آب بند که هم لبه‌های دمبلی دارد و هم حفره دار است استفاده می‌کنند.

5. واتر استاپ کفی تخت "مناسب برای درزهای اجرایی کف"

برای درز بتن ریزی‌های کف سازه که امکان نفوذ آب و رطوبت از بیرون به داخل سازه (فشارهای منفی آب) وجود دارد، واتر استاپ‌های کفی تخت به صورت یک طرف صاف و یک طرف آج‌دار ساخته شده‌اند. این نوارها نسبت به نوع دیواری آج‌های پهن‌تر و بلندتری دارند.

6. واتر استاپ کفی حفره دار "مناسب برای درزهای انقباضی و انبساطی کف"

این نوار آب‌بند pvc با یک حفره در وسط عرض تولید شده است تا در برابر فشارهای انبساطی و انقباضی مقاومت بیشتری داشته باشد. این واتراستاپ علاوه بر درزهای اجرایی کف، برای درزهای انبساطی کف نیز مناسب است.

روش صحیح نصب و قرارگیری واتراستاپ درون سازه بتنی

1. هنگام نصب میان دو درز دیوار دقت کنید تا نیمی از عرض واتراستاپ پی وی سی در یک سمت و نیمی دیگر در سمت دیگر بتن قرار بگیرد.
2. واتراستاپ می‌بایست دقیقا در وسط ضخامت دیواره بتنی قرار بگیرد.
3. در صورتی که از نوار حفره دار آب‌بند استفاده می‌کنید، دقت نمایید که باید حفره واتر استاپ در مرکز درز بتن‌ها نصب شود.
4. اگر شبکه روی آرماتور در بتن فوندانسیون اجازه نصب این نوار آببند در مرکز سازه را ندهد، باید نسبت به اجرای رامکا و و تعبیه محل قرارگیری واتر استاپ در سازه میلگردی اقدام نمود.
5. برای نصب کردن واتراستاپ درون شبکه میلگردی، باید از گیره مخصوص استفاده شود. در صورت عدم وجود شرایط مناسب برای استفاده گیره، از میله کمکی استفاده شود.
6. درون شبکه میلگردی، واتراستاپ باید به گونه‌ای نصب شود که در جریان بتن‌ریزی و تردد کارکنان و یا اعمال فشار بتن به هیچ وجه حرکت نکند.

روش اتصال و جوش دادن واتراستاپ پی وی سی به یکدیگر

در برخی پروژه‌ها به دلیل طول زیاد مقطع بتنی یا تقاطع واتراستاپ‌های کف، دیوار و.. ، متصل کردن این نوارها به یکدیگر اهمیت ویژه‌ای دارد. در چنین مواردی باید نوارهای آب بند pvc به یکدیگر وصل شوند تا از نقاط قطع شده مایعات عبور نکند. برای اینکار به دو روش زیر اتصال انجام می‌گیرد:

1. اتصال گرم واتراستاپ پی وی سی (جوش دادن با هویه)

• جوش دادن به شکل لب به لب:

در این روش جوش دادن با هویه شمشیری انجام می‌شود. به این صورت که دو لبه واتراستاپی که می‌خواهیم به هم متصل کنیم را برش داده و بعد از داغ شدن هویه شمشیری (180درجه سانتی گراد)، دو لبه واتر استاپ را به تیغه هویه می‌چسبانیم تا مقداری ذوب شوند.

بعد از ذوب شدن نوارهای آب بند، هویه را برداشته و لبه‌های واتراستاپ را به یکدیگر متصل می‌کنیم و حدود 3دقیقه با دست فشار می‌دهیم تا به خوبی به یکدیگر متصل شوند.

• جوش دادن به صورت اورلپ (overlap):

برای جوش دادن به روش اورلپ نوارهای واتراستاپ پی وی سی، به هویه تبری نیاز داریم. ابتدا 5الی 10 سانتی‌متر از آج‌های یک سمت هر نوار pvc آب‌بندی را با تیغ تراش می‌دهیم. سپس هویه داغ شده را (180درجه سانتی گراد) بین سطوح حرکت داده تا سطح نوار آب‌بند کننده پی وی سی ذوب شده و آن‌ها را روی هم قرار دهید.

با دست به مدت 5دقیقه سطح آن‌ها را فشار دهید تا به یکدیگر بچسبند. همچنین برای ایجاد چسبندگی نهایی، یک وزنه سنگین را 1الی2 ساعت روی آن قرار دهید تا کاملا به یکدیگز متصل شوند.

در پایان با هویه تبری، تیزی‌های دولبه را گرفته (پخدار می‌کنیم) تا ظاهر آن یکپارچه شود.

نکته مهم: واتراستاپ‌های پی وی سی هنگام جوشکاری، گاز کلراید هیدروژن آزاد می‌کنند که بسیار خطرناک و سمی است. به همین دلیل جوشکاری باید در فضای باز انجام شود. در فضای باز حتما باید خلاف جهت باد قرار بگیرید تا گازهای سمی وارد ریه نشوند. همچنین در صورت جوشکاری در فضای بسته، حتما خروجی مناسبی برای هوا در نظر بگیرید. (از کشیدن سیگار هنگام جوشکاری بپرهیزید)

2. اتصال سرد واتراستاپ پی وی سی (به کمک چسب های صنعتی)

یکی از راحت‌ترین روش‌های چسباندن واتراستاپ به یکدیگر، اتصال سرد به وسیله چسب صنعتی PU است.

برای اینکار ابتدا آج‌های سطح را با کاتر به اندازه 30الی40 سانتی‌متر تراش دهید، سپس چسب PU را روی سطح اعمال کنید. پس از آن دو لبه را روی هم قرار داده و یک وزنه 40 یا 50کیلویی به مدت 5دقیقه روی واتراستاپ قرار دهید تا دو سر نوارها کاملاً به یکدیگر بچسبند.

نکته: دقت کنید که این روش فقط برای اتصال طولی واتر استاپ pvc مناسب است.

روش نصب به شبکه میلگردی

یکی از مهم‌ترین بخش‌های استفاده نمودن از واتراستاپ‌ها، نصب در سازه بتنی است. نصب غیر اصولی و غلط می‌تواند باعث پارگی و یا جدا شدن نوار آببند در زمان بتن‌ریزی شود و خسارت زیادی به بار آورد.

طبق استانداردهای بین المللی، آماده سازی محل قرارگیری نوار آب‌بند کننده pvc درون شبکه آرماتوربندی از مهم‌ترین نکات برای نصب استاندار است که معمولاً رعایت نمی‌شود.

نصب نوار آببند pvc درون شبکه میلگرد به دو روش قابل انجام است:

1. اتصال به کمک گیره

 بهترین و اصولی‌ترین روش برای نصب، استفاده از گیره واتراستاپ است. به این صورت که به یک میله کمکی نیاز داریم تا گیره روی آن قرار بگیرد. پس از آن نوار آببند پی وی سی با فشرده شدن فک‌های گیره، به شبکه میلگرد وصل می‌شود.

توصیه می‌شود در هر 50سانتی‌متر از طول نوار آب‌بند کننده پی وی سی، یک گیره در هر سمت قرار بگیرد.

2. اتصال توسط مفتول

برای نصب نوار آببند pvc به شبکه میلگردی توسط سیم مفتول، ابتدا باید لبه‌ها با فاصله‌های منظم و دقیق پانچ شوند و درون سوراخ‌ها حلقه فولادی قرار گرفته و فشرده شود تا پس از رد شدن سیم مفتول، در برابر پارگی مقاوم باشد.

نکته: در این روش احتمال کشیدگی واتراستاپ پی وی سی  و درنهایت پارگی آن وجود دارد. به همین دلیل این روش پیشنهاد نمی‌شود.

آزمون و آزمایش میزان کشش و سختی

برای تعییین کیفیت نوار آببند واتراستاپ پی وی سی طبق استانداردهای بین المللی، آزمون‌هایی وجود دارد که برای سنجش سختی، کشش و جذب آب انجام می‌شود. که در ادامه به بررسی آن‌ها می‌پردازیم:

1. آزمون کشش واتراستاپ

میزان کشش پذیری یا Elangation یکی از مهم‌ترین خواص قابل آزمون نوار آببندی pvc است که به مقدار کشیدگی نوار تا حد پاره شدن می‌گویند. برای اینکار یک تکه از واتراستاپ را بریده و درون فکهای دستگاه کشش واتراستاپ قرار می‌دهیم. یکی از این فکها ثابت و دیگری متحرک است که با سرعت و دمای ثابت کشیده می‌شود.

این آزمایش در دو مرحله در جهت‌های طولی و عرضی بر روی نمونه انجام می‌شود. در نهایت مطابق فرمول ذکر شده میزان کشش پذیری واتراستاپ پی وی سی محاسبه می‌گردد.

فرمول درصد ازدیاد طول:

    L₀ = طول اولیه واتر استاپ

L₀ = طول واتر استاپ پس از کشیده شدن

E= ((L-L₀) / L₀)×100

2. آزمون سختی (Shore A)

این آزمون برای سنجش میزان نرمی واتراستاپ پی وی سی بکار می‌رود. برای انجام این آزمایش یک تکه از نوار را با ضخامت دلخواه روی دستگاه دیورمتر قرار می‌دهیم. پس از قرار گیری روی سطح، وزنه دستگاه رها می‌شود و طبق نیروی وارد شده فرو رفتگی‌هایی ایجاد می‌گردد. مقدار فرورفتگی به طور مستقیم از روی عقربه دستگاه خوانده می‌شود.

صفحه دیورمتر آزمون را از عدد 1 تا 100 بر روی صفحه نشان می‌دهد. عددی که بلافاصله بعد از اعمال نیرو نمایش داده می‌شود و عددی که پس از مدتی طولانی خوانده می‌شود تفاوت دارد و مدت زمان استاندار 15 ثانیه است.

کلام آخر

همانطور که گفته شد واتراستاپ پی وی سی یکی از مناسب‌ترین گزینه‌ها برای آب بندی سازه‌های بتنی است.

نصب صحیح و انتخاب برند معتبر یکی از فاکتورهای مهم در عملکرد واتراستاپ‌ها است. شما می‌توانید با انتخاب برندهای باکیفیت مانند بتن پلاست و توجه به استانداردهای رعایت شده در ساخت محصول، از کیفیت و دوام واتراستاپ انتخابی خود مطمئن شوید. با رعایت این نکات، سازه در برابر نفوذ آب محافظت شده و به عمر مفید آن افزوده می‌شود.

برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره با کارشناسان فروش شرکت شیمیایی بتن پلاست، از طریق تب تماس با ما سایت پروفاب یا چت واتساپ تماس حاصل نمایید.